among the stars

Standard

blog1

Di antara rencana dan persiapanku untuk menulis sedikitnya empat topik blog yang berbeda (tentang liburan, mencari telur paskah, mentraktir di sekolah dan tentang dolan ke kota Rotterdam), kehidupan sehari-hari berjalan terus. Dan hidup bersama anak kecil berarti selalu siap menerima kejutan dan momen unik yang mana aku berpikir: ‘Ini harus langsung aku tulis dulu, sebelum lupa. Sisanya semua bisa menunggu!’

Malam ini adalah momen seperti itu. Aku membawanya pergi tidur (sepulangnya kami dari berlibur dia cuma mau diantar tidur oleh mamanya…), dan tiba-tiba kami bercakap-cakap seperti ini, sebuah percakapan yang susah dipercaya mengingat lawan bicaraku baru saja memasuki usia 3 tahun:

Sky: “Mama, kamu punya oma juga kah?”
Aku: “Iya, aku juga punya dua oma.”
Sky: “Mama masih ketemu mereka?”
Aku: “Enggak, mereka sudah meninggal. Waktu itu mereka sudah tua sekali, lalu meninggal.”
Di sini Sky terlihat berpikir keras, jadi aku menjelaskan lebih lanjut
Aku: “Kalau orang sudah sangat tua, atau kalau sakit berat, mereka bisa meninggal dunia.”
Sky: “O… berpikir lagi… dan, apa mereka berasal dari Belanda?”
Aku: “Enggak, mereka dari Indonesia.”
Sky: “Dan mereka hampir meninggal?”
Aku: “Enggak, mereka sudah meninggal. Mereka sudah nggak ada.”
Sky: “Jadi mama sudah nggak ketemu mereka lagi? Nggak bisa lihat lagi?”
Aku: “Betul. Tapi kita bisa tetap mengingat mereka. Dan di dalam mimpi kita masih bisa ketemu mereka.”
Sky: “Dan mereka juga sudah nggak bisa bicara lagi?”
Aku: “Betul, kalau orang sudah meninggal dia nggak bisa bicara lagi.”
Sky: “Tapi berarti mereka sudah nggak ada…sudah pergi?”
Bibirnya terlihat mulai bergetar… aku makin berusaha keras menyampaikan penjelasanku dengan nada seringan mungkin.
Aku: “Mereka memang sudah nggak ada. Tapi mereka sekarang bahagia di tempatnya. Mereka ada di atas sana, di antara bintang-bintang dan bulan…”
Sky terlihat berjuang menahan tangis, dia tahu kalau aku tidak terlalu suka melihatnya menangis begitu saja… Aku memeluk erat-erat putri kecilku yang sangat perasa ini
Aku: “Memang sedih kalau orang sudah tidak ada lagi. Tapi kita bisa selalu mengingat mereka. Lihat ke bintang-bintang dan pikirkan bahwa mereka ada di antaranya. Cahayanya menyinari kita, dan itu bagus sekali untuk dilihat. Jadi, jangan sedih lagi ya…”
Sky (masih berjuang untuk tidak menangis, sambil memelukku erat-erat): “Bisa nggak kita menulis surat?”
Aku: “Oya bisa! Itu ide yang bagus banget! Kita bisa menulis surat kepada mereka, membuat gambar, melihat-lihat foto lama…”
Sky (mengangkat wajahnya dan memandangku, jelas terlihat lega): “Ya, ayo kita lakukan mama!”

***

Tussen mijn planning en voorbereidingen om minstens vier verschillende blog artikels te schrijven (over vakantie, paaseitjes zoeken, trakteren op school en over een dagje Rotterdam), gaat het leven gewoon door. En leven met een peuter betekent verassingen en willekeurige momenten waarop je denkt: ‘Dít moet ik nú opschrijven, voordat ik het vergeet. De rest kan allemaal even wachten!’

Vanavond is dus zo’n moment. Ik bracht haar naar bed (na onze vakantie wil ze dat alleen mama haar naar bed brengt…) en ineens hebben we dit gesprek, een onvoorstelbaar gesprek met een net 3-jarige:

Sky: “Mama, heb je ook oma’s?”
Ik: “Ja hoor, ik had ook twee oma’s.”
Sky: “Zie je ze nog?”
Ik: “Nee, ze zijn al overleden. Ze waren heel oud, en toen zijn ze overleden.”
Hier moest Sky hard nadenken, dus ik legde verder uit
Ik: “Als mensen heel oud zijn, of heel ziek zijn, dan kunnen ze overlijden.”
Sky: “O… weer nadenken… en komen ze uit Nederland?”
Ik: “Nee, ze kwamen uit Indonesië.”
Sky: “En ze zijn bijna overleden?”
Ik: “Nee, ze zijn al overleden. Ze zijn er niet meer.”
Sky: “Dus je ziet ze niet meer, kun je ze niet meer zien?”
Ik: “Nee dat klopt. Maar je kunt ze altijd onthouden, herinneren. En in je droom kun je ze nog altijd zien.”
Sky: “En ze kunnen ook niet meer praten?”
Ik: “Nee, als iemand overleden is dan kan hij niet meer praten.”
Sky: “Maar ze zijn er dus helemaal niet meer? Ze zijn weg?”
Haar lippen begonnen te trillen…ik deed nog beter mijn best om het verhaal zo luchtig mogelijk over te brengen.
Ik: “Ze zijn inderdaad niet meer. Maar ze zijn nu gelukkig op hun plaats. Ze zitten nu boven, tussen de sterren en de maan…”
Sky vocht hard tegen haar tranen, ze weet dat ik het eigenlijk niet zo leuk vind als ze zomaar huilt… Ik knuffelde mijn gevoelige dochter stevig
Ik: “Het is inderdaad verdrietig als mensen er niet meer zijn. Maar je kunt altijd aan ze denken. Kijk naar de sterren en denk dat ze er tussen zitten. Ze geven licht en dat is mooi om te zien. Dus niet verdrietig zijn…”
Sky (ze trilde nog steeds, mij diep knuffelend): “Kunnen we dan een brief schrijven?”
Ik: “Jazeker! Dat is een heel goed idee! We kunnen brieven aan ze schrijven, een tekening maken, foto’s terugkijken…”
Sky (ze keek me aan, zichtbaar opgelucht): “Ja, dat gaan we doen mama!”
blog

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s